Powolne owady

Podobnie jak w fotografii krajobrazowej najlepsze warunki do makrofotografii przypadają na wschód słońca. Gdy pojawiają się pierwsze promienie, owady wygrzewają się w ciepłych miejscach, dopóki nie osiągną odpowiedniej temperatury. W tym czasie poruszają się wolno i reagują ospale, co pozwala łatwiej się do nich zbliżyć bez ryzyka ich spłoszenia.

Dobór obiektywu i minimalna odległość nastawiania ostrości

Gama obiektywów Sony E-mount obejmuje wyjątkowe makroobiektywy, wśród których najciekawszym modelem jest FE 90mm f/2.8 Macro G OSS o minimalnej odległości nastawiania ostrości 28 cm. Warto pamiętać, że mierzy się ją od matrycy do obiektu, a zatem rzeczywista odległość podczas fotografowania obejmuje dystans od końca obiektywu do najbliższego punktu ostrości. W przypadku obiektywu 90mm f/2.8 wynosi to około 13 cm. Pozwala to zachować bezpieczny dystans na przykład od owadów, aby ich nie spłoszyć. W makrofotografii skupionej na owadach lepsza jest więc większa odległość.

Alternatywą może być obiektyw FE 50mm f/2.8 Macro. Jego minimalna odległość nastawiania ostrości wynosi 16 cm, a odległość od obiektu jest bliższa 8 cm. Do aparatów Sony z matrycą APS-C przeznaczony jest z kolei przystępny cenowo obiektyw E 30mm f/3.5 Macro, umożliwiający uzyskanie skali odwzorowania 1:1 przy minimalnej odległości nastawiania ostrości 9,5 cm, co przekłada się na dystans około 3 cm – idealny na przykład do fotografowania kwiatów. Warto też wspomnieć o obiektywie FE 70-200mm f/4 Macro G OSS II, który dzięki dłuższej ogniskowej umożliwia większy dystans od fotografowanego obiektu, a w połączeniu z telekonwerterem 2x i ogniskową 400 mm otrzymujemy skalę odwzorowania 1:1.

Przetworniki obrazu APS-C i przycięcie

Aparaty z matrycą APS-C, takie jak Alpha 6700, mogą korzystać z pełnoklatkowych obiektywów FE, uzyskując pole widzenia odpowiadające półtorakrotnemu przybliżeniu, co zwiększa możliwości zbliżenia. Z kolei w aparatach pełnoklatkowych, takich jak Alpha 7 IV, można aktywować tryb APS-C, aby przyciąć obraz i wykadrować ujęcie w aparacie.

Przełącznik Focus Limiter

Makroobiektywy Sony FE mają przełącznik Focus Limiter, który pozwala ograniczyć zakres ostrzenia do najbliższych dystansów. Dzięki temu aparat nie próbuje ustawiać ostrości na odległym obiekcie, co przyspiesza odnajdywanie punktu ostrości. To przydatna funkcja, gdy zależy nam na precyzyjnym ustawieniu ostrości, na przykład na pojedynczym kwiecie. Gdy powieje wiatr, kwiat może się przechylić, ale ostrość nie zostanie ustawiona na odległym tle.

Ciągłe ustawianie ostrości i ruch obiektu

Gdy używa się makroobiektywu, mały ruch może wywołać duże różnice przy ustawianiu ostrości. Dlatego zawsze warto używać statywu, aby ustabilizować aparat. Poruszyć może się jednak także fotografowany obiekt. Fotografując roślinę lub znajdującego się na niej owada, należy poczekać, aż wiatr ustanie. Warto też użyć funkcji ciągłego ustawiania ostrości ze śledzeniem obiektu. Wtedy aparat i obiektyw stale korygują nastawę, reagując na najdrobniejsze ruchy, tak aby ostrość stale ustawiona była na obiekcie.

Wskazówki na temat ustawiania ostrości

Funkcja dotykowego ustawiania ostrości na ekranie tylnym to świetny sposób na szybkie określenie obszaru ostrości. Aby jednak sfotografować pyłek kwiatowy czy część ciała owada, należy włączyć funkcję powiększenia Focus Magnifier. Ustawiając dla niej opcję niestandardowego przycisku, można szybko i bardzo precyzyjnie ustawić ostrość ręcznie.

Sekwencja nastaw ostrości

W makrofotografii ustawienie ostrości na wszystkich pożądanych obiektach bywa trudne nawet wtedy, gdy używa się przysłony f/16. Nowsze aparaty Sony, w tym modele Alpha 7R V, Alpha 7 IV (od wersji 4.0 wewnętrznego oprogramowania) oraz Alpha 6700, mają funkcję Focus Bracketing, która umożliwia zarejestrowanie sekwencji zdjęć z różnymi ogniskowymi. Wykonane zdjęcia można połączyć przy użyciu zewnętrznego oprogramowania, aby uzyskać zwiększoną głębię ostrości. Funkcja Focus Bracketing jest dostępna w menu trybu pracy.

W menu Focus Bracketing wybieramy opcję Step Width (Krok regulacji), aby ustawić wielkość zmiany ogniskowej między poszczególnymi zdjęciami, oraz liczbę zdjęć. W menu podrzędnym dostępnych jest więcej ustawień, w tym funkcja Exposure Smoothing (Wygładzanie ekspozycji) — gdy jest włączona, czas ekspozycji jest w razie potrzeby zmieniany przed każdym zdjęciem. To bardzo przydatne przy wykonywaniu wielu zdjęć przez długi czas, gdy podejrzewamy, że warunki oświetleniowe mogą się zmienić.

Wierne rejestrowanie barw

Wiosna to czas, gdy kwiaty wyróżniają się żywymi kolorami — ten temat jest bardzo ceniony przez większość fotografów. Warto więc wiedzieć, jak najlepiej rejestrować te barwy. Po pierwsze w ograniczeniu odbić i odblasków, zwłaszcza od rosy o poranku, istotnie może pomóc filtr polaryzacyjny. Aby zarejestrować wszystkie kolory tak, aby nie były całkowicie nasycone, możemy też minimalnie skrócić czas ekspozycji. Zapisując zdjęcia jako pliki RAW, możemy natomiast precyzyjnie edytować kolory na komputerze. Aby szybko zrobić zdjęcie, które chcemy udostępnić w mediach społecznościowych za pośrednictwem platformy Creators' Cloud, można wypróbować jeden z dwóch stylów kreatywnych w aparacie: VV lub VV2.

Podsumowanie

• Najlepszy czas na makrofotografię: Świetnym okresem na makrofotografię jest wiosna, ponieważ pojawiają się wtedy owady i kwiaty.
• Wskazówki na temat fotografowania owadów: Zdjęcia owadów warto robić podczas wschodu słońca, ponieważ owady są wtedy mniej aktywne i łatwiej je uchwycić na zdjęciu.
• Zalecane obiektywy: Sony oferuje szereg makrobiektywów różniących się minimalną odległością nastawiania ostrości odpowiednią do konkretnych obiektów. Są to na przykład modele FE 90mm f/2.8 Macro G OSS, FE 50mm f/2.8 Macro, FE 70-200mm f/4 Macro G OSS II oraz E 30mm f/3.5 Macro.
• Zgodność obiektywu: Obiektywy pełnoklatkowe FE mogą być używane z aparatami z matrycą APS-C, zapewniając pole widzenia równoważne półtorakrotnemu powiększeniu, dzięki czemu można uzyskać jeszcze większe zbliżenie.
• Przełącznik Focus Limiter: Makroobiektywy Sony FE mają przełącznik Focus Limiter do ograniczania odległości nastawiania ostrości. Funkcja ta zapobiega ustawieniu ostrości na tle.
• Ciągły autofokus: Aby wyeliminować wpływ małych ruchów, warto używać statywu oraz funkcji ciągłego ustawiania ostrości ze śledzeniem obiektu.
• Sekwencja nastaw ostrości: W aparatach Sony, takich jak Alpha 7R V, Alpha 7 IV (wewnętrzne oprogramowanie w wersji 4.0) oraz Alpha 6700, można używać funkcji Focus Bracketing, aby uzyskać zdjęcia o zwiększonej głębi ostrości.
• Rejestrowanie żywych kolorów: W lepszym uchwyceniu barw do celów edycji pomaga użycie filtra polaryzacyjnego, minimalne skrócenie czasu ekspozycji oraz zapisywanie zdjęć jako plików RAW.