Piękna i bestia

Javier Aznar

„Ludzie bardzo często mówią, że gady, płazy, owady i pajęczaki są brzydkie” — zauważa Javier. „Liczę na to, że po obejrzeniu ich z bliska na zdjęciach, dostrzegą rzeczywiste piękno tych wspaniałych stworzeń”.

Rozmawiamy o nagradzanych makrofotografiach Javiera i pytamy, dlaczego wybiera takie obiekty jak żaby i ropuchy czy pająki i skorpiony. Jego odpowiedź to „Edukacja — a dokładniej chęć edukowania innych”. 

javier aznar sony alpha 7RIII makro konika polnego na czarnym tle

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 50mm f/2.8 Macro | 1/200s @ f/16, ISO 50

Pokochanie tych zwierząt może być dla niektórych osób przesadą. Aby wpłynąć na ich podejście do tej kwestii, wystarczy przekonać ich do zmiany sposobu, w jaki postrzegają te stworzenia. Jest to wyjątkowo ważne z punktu widzenia ochrony przyrody, która jest bliska sercu Javiera — tak jak każdego innego biologa. Jednym ze szczególnie istotnych dla niego projektów jest „Meet Your Neighbours” (Poznaj swoich sąsiadów). Jego celem jest pokazanie ludziom zdjęć zachwycających zwierząt żyjących w ich najbliższym otoczeniu.

„Nie chronimy tego, czego nienawidzimy” — wyjaśnia. „Chcemy temu przeciwdziałać, zmieniając sposób myślenia ludzi, by zaczęli bardziej dbać o otaczający ich świat. Gdy zobaczą na zdjęciu węża lub pająka, pięknie ukazanego w swoim naturalnym środowisku, zamiast go zabijać, postarają się go chronić i będą traktować go z szacunkiem. Fotografia ma w sobie taką moc”.

javier aznar sony alpha 7RIII makro pająka na pajęczynie

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 90mm f/2.8 Macro | 1/60s @ f/10, ISO 250

Bardzo istotne jest tutaj biologiczne pojęcie zachowań wyuczonych, czyli cech, które nabywamy w życiu. Nie jest to jedynie coś, co Javier próbuje wpajać innym. Kieruje się tym także w życiu i pracy. „Nasze reakcje na te zwierzęta” — wyjaśnia — „biorą się bardziej z wychowania niż z naszej natury. W lasach deszczowych można spotkać dzieci, które bawią się z tarantulami czy skorpionami. Nie boją się ich, ale mimo wszystko traktują je z szacunkiem. Z drugiej strony jeśli dojrzewaliśmy w środowisku, w którym bliscy ciągle nam powtarzali «nie podchodź do tego, zrobi Ci krzywdę», to jak inaczej mielibyśmy reagować?”.

javier aznar sony alpha 7RIII duże zbliżenie na kwiat

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 90mm f/2.8 Macro | 1/500s @ f/2.8 ISO 500

Od najmłodszych lat wyuczonym zachowaniem Javiera była fascynacja otaczającymi go zwierzętami. Dorastał na hiszpańskiej wsi, więc zawsze miał bliski kontakt z naturą. W wieku 14 lat dostał od rodziców mały aparat cyfrowy, by mógł fotografować interesujące go rzeczy. Reszta to, jak to mówią, „historia naturalna”. Mając 18 lat, zaczął robić zdjęcia lustrzanką z dedykowanym obiektywem makro. Natura zaczęła fascynować go jeszcze bardziej, ponieważ dzięki nowemu sprzętowi odkrył w niej ogromne bogactwo szczegółów. Dostał się na studia biologiczne, a po ich ukończeniu zajął się na dobre fotografowaniem dzikiej przyrody.

Czy wykształcenie biologiczne pomaga mu w pracy? „Z pewnością pomaga mi zachować cierpliwość” — śmieje się. „Ważnym elementem pracy biologa jest czekanie na zaobserwowanie czegoś: reakcji lub jakiegoś zachowania badanego obiektu. Dopiero wtedy można zarejestrować swoją obserwację. Jeśli jesteś biologiem pracującym w laboratorium, możesz to robić w postaci danych. Ale kiedy jesteś zoologiem pracującym w terenie, tak jak ja, Twoimi danymi są zdjęcia. Biolog szuka interesujących obiektów i historii, zwiedza zachwycające miejsca, znajduje nieznane dotąd gatunki oraz przekazuje zdobytą wiedzę”.

javier aznar sony alpha 7RIII makro pary żuków na kwiecie

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 50mm f/2.8 Macro | 1/50s @ f/14 ISO 64

Najważniejszym celem jest dla Javiera uwiecznianie zachowań zwierząt. Uważa zdjęcie za udane, gdy uda mu się połączyć ten aspekt z estetyką — wyjątkowy moment uchwycony z zachowaniem doskonałej kompozycji i pięknego światła.

„Uważam, że moje najlepsze zdjęcia to te, które przedstawiają działanie lub zachowanie obiektu, ale jednocześnie widać w nich też piękno. Oba te aspekty muszą ze sobą współgrać”.

„Problem polega na tym” — dodaje — „że teraz prawie każdy potrafi robić ładne zdjęcia. Moim celem jest uwiecznianie istotnych chwil. Wykształcenie biologiczne z pewnością mi się w tym przydaje. Doświadczenie pomaga mi zrozumieć obiekt i przewidzieć, co stanie się za chwilę. Dzięki temu mogę uchwycić ważny moment”.

javier aznar sony alpha 7RIII zbliżenie na żółtego owada siedzącego na żółtym płatku

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 50mm f/2.8 Macro | 1/160s @ f/9.0 ISO 320

To przybliża nas do jego niedawnego sukcesu w konkursie Wildlife Photographer of the Year (WPOTY) 2018, gdzie zdobył nagrodę za najlepsze portfolio. Jednym z najbardziej fascynujących zdjęć w tym zbiorze jest „Mother Defender” — portret centymetrowego owada z rodziny zgarbowatych. Widać na nim, jak matka chroni swoje młode na spodniej stronie łodygi, używając kolczastej struktury na plecach, którą odstrasza napastników. Zdaniem Javiera jest to jego najbardziej satysfakcjonujący zestaw zdjęć, ponieważ łączy w sobie naturę i piękno, które chciał uwiecznić. „Jestem z nich dumny, bo to idealne połączenie — wyjątkowy moment w życiu istoty opowiedziany w fascynujący sposób”.

javier aznar sony alpha 7RIII sylwetka świerszcza wiszącego na gałęzi

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 100-400mm f/4.5-5.6 GM OSS | 1/4000s @ f/5.6, ISO 2000

Był szczególnie zadowolony z wygranej w kategorii „Portfolio”, ponieważ jego zdaniem pozwala mu to dokonać czegoś większego. „Jest to dla mnie jedna z najważniejszych kategorii w konkursie. Możesz opowiedzieć historię lub pracować z konkretnym tematem przez dłuższy czas. To dla mnie wielki zaszczyt, szczególnie że osoby, które szanuję — na przykład fotografowie National Geographic — również zdobyli nagrodę za portfolio”.

Im dłuższy jest obiektyw, tym mniejsze prawdopodobieństwo spłoszenia fotografowanego obiektu. Dlatego Javier odpowiednio dobiera swój sprzęt, używając w aparacie α7R III zarówno modeli FE 50 mm f/2,8 Makro, jak i FE 90 mm f/2,8 Makro. „Tych obiektywów używam najczęściej, ale oczywiście ich wybór jest całkowicie zależny od obiektu. Dodatkowy zasięg 90 mm może być bardzo przydatny, ale używam również FE 28 mm f/2, gdy chcę pokazać zwierzę w jego naturalnym środowisku. FE 100–400 mm f/4,5–5,6 GM też jest świetny, ponieważ skupia się na odległości niewiele niższej niż metr. Pozwala mi to fotografować obiekty takie jak motyle, chociaż używam tego obiektywu również przy zdjęciach ptaków, ssaków i większych stworzeń”.

javier aznar sony alpha 7RIII profil żaby o dużym pysku

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 90mm f/2.8 Macro | 1/200s @ f/2.8 ISO 50

Jest też zadowolony z trybu zdjęć seryjnych z prędkością 10 klatek na sekundę i funkcji cichego fotografowania w aparacie α7R III, która praktycznie niweluje dźwięk migawki. Obie te funkcje są doskonałe do fotografowania płochliwej fauny, ponieważ „połączenie dużej liczby klatek na sekundę z brakiem dźwięku oznacza, że można uwiecznić tę jedną wyjątkową chwilę. Wizjer elektroniczny też jest bardzo przydatny — szczególnie podczas robienia makro z bardzo małą głębią ostrości. Mogę podświetlić ostre obszary w wizjerze, by upewnić się, że obiekt jest idealnie ostry. Nie boję się też używać wysokich ustawień ISO. Wiem, że nawet z nimi uzyskam zdjęcie wysokiej jakości”.

javier aznar sony alpha 7RIII żaba wynurzająca głowę z bąbelków

© Javier Aznar | Sony α7R III + FE 50mm f/2.8 Macro | 1/200s @ f/10 ISO 160

Czy badane przez niego zachowania kiedykolwiek okazały się dla niego przykre w skutkach? Czy podszedł zbyt blisko do potencjalnie niebezpiecznych obiektów? „To prawda, że wiele gadów czy owadów może być jadowitych” — wyjaśnia — „ale nie będą niebezpieczne, jeśli potraktujemy je z szacunkiem. Atakują tylko wtedy, gdy poczują się zagrożone, na przykład gdy będziemy ich dotykać lub brać je do rąk. Nigdy nie gryzą dla zabawy. W ten sposób uświadamiamy sobie, że to człowiek jest zagrożeniem. Podczas pracy boję się ludzi, a nie zwierząt!”.

Produkty opisane w tym artykule

ILCE-7RM3

Pełnoklatkowy aparat α7R III 35 mm z autofokusem

SEL50M28

Makroobiektyw 50 mm F2,8

SEL90M28G

FE 90 mm F2,8 Macro G OSS

SEL100400GM


FE 100-400mm f/4.5-5.6 GM OSS

Javier Aznar
Alpha Universe

Javier Aznar

Hiszpania

Aby coś uratować, musimy najpierw poznać i pokochać to, co możemy stracić. Fotografia to przydatne narzędzie w uwrażliwianiu ludzi i pokazywaniu im otaczającego ich świata. Staram się pokazywać na swoich zdjęciach zwierzęta w ich najczystszej formie — zarówno z biologicznego, jak i artystycznego punktu widzenia.

Wyświetl profil


x